Manas Destanı

Reklamlar

Manas Destanı Özellikleri Konusu Hakkında Kısaca Özet Bilgi

İslamlığın Türk halkına söylettiği ilk büyük destandır. Kırgız Türkleri arasındaki kahramanlık, konusunu teşkil eder. 600.000 mısradan ibarettir ve hala da bu destana eklemeler yapıldığı söylenmektedir. XI. ve XII. asırlarda Türkistan’da Yedisu çevresinde, destanın teşekkül ettiği rivayet edilir. Destan, uzun zaman ve geniş bir çevreye yansımış, hatta bütün Orta Asya Türklerinin ortak destanı haline gelmiştir. Destan, Kırgız-Kalmuk savaşlarında sivrilmiş bir kahramanın (Manas’ın) etrafında teşekkül eden olay halkalarından meydana gelmiştir. Genellikle 7’li 8’li hece ölçüsüyle söylenen bu destanda yarım kafiyeler ve mısra başlarında görülen aliterasyonlar vardır.

Kırgızlar arasında oluşan Manas destanı bugün de bütün canlılığı ile devam etmektedir. Manas destanının 11 ile 12. asırlar arasında meydana geldiği düşünülmektedir. Manas destanının ana kahramanı Manas da, tıpkı Oğuz Kağan destanının İslâmî rivayetindeki ve Satuk Buğra Han gibi İslamiyeti yaymak için mücadele eden bir yiğittir. Böyle olmakla birlikte Manas destanında müslümanlık öncesi Türk kültür, inanç ve kabullerinin tamamını sergilenmektedir. Bazı varyantları dört yüz bin mısra olan Manas destanı Türk-Bozkır medeniyetinin Kazak -Kırgız dairesinin kültür abidesi niteliğindedir.

Büyük Türkolog Wilhelm Radloff (1837-1918) bu destanla ilgili ilk derlemeyi, Kırgızistan’ın Tokmak şehri güneyindeki Sarı Bağış boyuna mensup bir Manasçıdan 1869’da yaptı. Radloff’un derlediği yedi bölümlük Manas Destanı, toplam 11 bin 454 mısradan oluşuyor. Fakat, Manasçıların okuduğu dize sayısı, 16 bin mısra civarındadır.

Manas Destanı Kaç Dizedir?

Destanın günümüzde bir araya getirilen en hacimli biçimi Sayakbay Karalayev’in Manas-Semetey-Seytek üçlemesi olup 500.500 mısradı. Manas Destanı’nın farklı Manasçılardan derlenen altmışdan fazla versiyonunun toplam mısra sayısının 1.500.000 (bir buçuk milyon) olduğu edebiyat araştırmacıları tarafından tahmin edilmektedir.

Reklamlar

Manas destanında yiğitlik teması geniş ve önemli bir yer tutar. Nogay boyundan gelen Manas, sadece kendi yöresini, kendi halkının özgürlüğünü, Kalmuk saldırganlarından korumakla kalmaz, parçalara ayrılan tüm Kırgız boyunu bir araya getirip halkının hürriyeti ve bağımsızlığı için çabalayan bir bahadır haline gelir. Manas’ın adıyla tüm milletin birliği, iradesi, gücü bir araya getirilip söylenir.

Manas Destanının Bölümleri Nelerdir?

1.Kısım: Manas’ın Dünyaya Gelişi
2.Kısım: Almambet’in İslamiyeti Seçip Er Kökçö’den Ayrılması ve Manas’a Katılması
3.Kısım: Er Kökçö ve Manas’ın Kavgası Dövüşü, Manas’ın Kanıkey ile Evlenmesi, Ölümü ve Yeniden Dirilmesi
4.Kısım: Bok-murun (Sümüklü Burun)
5.Kısım: Közkaman
6.Kısım: Sernetey’ in Doğuşu
7.Kısım: Semetey

Kırgız Türklerinin ulusal kahramanı Manas’ın etrafında örgülenen Manas Destanı’nın ilk bölümünden itibaren; Manas’ın doğumu, daha beşikte iken konuşmaya başlaması, kafirleri yeneceğini söylemesi, büyüyüp delikanlı olunca Çinlileri yenmesi, Müslüman yiğit Almanbet’le tanışıp, birlikle birçok savaşa girmeleri, Manas’ın evlenmesi, düşmanları tarafından iki defa öldürülmesine rağmen tekrar dirilmesi, Mekke’yi ziyaret ve Kabe’yi tavaf etmesi, lirik şiir üslubuyla anlatılır.

(‘Diğer Destanlar’)

« »

Siz de Fikrinizi Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Yandex.Metrica