Redif

Reklamlar

Redif Nedir Nasıl Bulunur? Redif Örnekleri

Atalarımızın ”şevkin zirvesine fırlamak için’’ uyguladıkları redif örnekleri de isimlendirme ve ölçüt bakımından kafiye örneklerine benzerlik gösterir. Mısra sonunda, kafiyenin son harfinden (reviden) sonra gelen, aynı görevdeki eklere ve yazılışı ve anlamı aynı olan kelimelere redif denir. Halk Edebiyatı’nın Aşık Edebiyatı dalında redife dönerayak  ismi verilir

Divan Edebiyatı örneklerine göre “redif, Türk edebiyatına İranlılardan girmiştir. Oysa kafiyenin kökeni Arap Edebiyatına dayanır. Redifin en önemli görevi, kafiye bulmakta güçlük çekilen kelimeleri dize sonunda getirebilmekte sağladığı kolaylıktır.

Not:

Redifler ek / kelime / ek+kellme / kelime+ek / kelime grubu vb. şekilde gruplandırılabilir.

Reklamlar

Safâ-yı aşkı kim anlar kiminle söyleşelim a
Vefâ-yi aşkı kim anlar kiminle söyleşelim a (Leskofçalı Gâlip)

Kıyıya dalgalar vurmaz olunca a
Bütün tılsımını tüketir zaman b
Dostlar hatırımı sormaz olunca a
Bana yalnızlığı öğretir zaman b (Hümeyra Yargıcı)

Yukarıdaki redif örnekleri için, farklı tasnif grupları bulunabilir. Bütün rediflere aynı ses, hece, kelime, kelime grubu ile yapılmış gibi sadece redif deyip geçemeyiz. Bu konuda da ölçütler geliştirmek gerekir.

Başka Bir Kaynak:

Dize sonlarında, uyaktan sonra gelen aynı an­lamdaki sözcüklere ya da aynı görevdeki eklere denir. Bundan anlaşılacağı gibi, rediflerin bir bölümü sözcük, bir bölümü de ektir.

Gündüzler size kalsın, ver in karanlıkları
örtün, üstüme Örtün şer in karanlıkları

Bu parçada “karanlıkları” sözcükleri aynı anlamda olduğundan, sözcük (halinde) durumunda rediftir. -in” ekleri, kişi ekidir; aynı görevdedir. Kişi ekinden önceki İki sese dayalı ses benzerliği, kafiyedir.

Üstümüze gelen boran, kış gibi
Şahin pençesinde yavru kuş gibi
Seher sabahında rüya düş gibi
Çağırta bağırta aldı dert beni .

Bu parçada “gibi” sözcükleri redif, “ş” sesi uyaktır.

Siyah kaküllerin dökmüş
Kail güllere güllere
Ala gözlerini dikmiş
ince yollara yollara

Bu parçada “-miş” eki, her iki sözcükte de geçmiş zaman ekleri olarak aynı görevde kullanıldığından ek halinde rediftir, “-lere” ve “-lara” eklerinde de çoğul eki ve durum ekleri (hal ekleri) aynı görevde olduğundan ek halinde rediftir. Bu eklerden önceki, “k” ve “I” sesleri uyaktır.

Elini koynuna sokma
Seni sen den sakınırım
Sen bir kuzu ben bir kurdum
Seni ben den sakınınm

Bu parçada “sakınırım” sözcükleri” ve “den” durum ekleri rediftir, “-den” durum ekinden önceki iki sese dayalı benzerlik, uyaktır.

Aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Aruz ölçüsü Fars edebiyatında ait olup Türk edebiyatına, Arap edebiyatından geçmiştir.
B) Zihaf, bir aruz kusuru olup uzun heceyi kısa okumaktır.
C) Halk şiirinde mısraların bölümlerine ayrılmasına durak denir.
D) Aruz ölçüsü, divan edebiyatında sıkça kullanılmıştır.
E) Redif için ses benzerliği değil görev ve anlam benzerliği aranır.

ÇÖZÜM: B, C, D, E seçeneklerindeki bilgiler doğrudur. Fakat, aruz ölçüsü Arap edebiyatına ait olup bizim edebiyatımıza Fars edebiyatından geçmiştir.

3 Yorum

ali için bir cevap yazın Cevabı iptal et

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Yandex.Metrica