Edebiyat Terimleri Sözlüğü

 A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z   GALAT Yanlış anlamına gelir. Bir kelimenin ilk veya kitapta yazılmış şeklinden başka söylenmesi. Çokluk şekli galâtat’tır. Yanlış olduğu bilindiği halde kullanılmasında sakınca görülmeyen kelime veya kelime grubuna galat-ı meşhur adı verilir. Örnek: Aslında çokluk olan evlat, eşkıya, evrak kelimelerinin evlatlar, eşkıyalar, evraklar şeklinde tekrar çokluk yapılarak kullanılması gibi. "Galat-ı meşhur, lügât-ı fasîhten evlâdır" sözüyle yanlış kullanılan ......

Edebiyat Terimleri Sözlüğü

 A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z   FABL Hayvanlar, bitkiler ve cansız nesneler arasında geçtiği hayal edilen öğretici masallar. Teşhis ve intak sanatı üzerine kurulur. Olaydaki kişilere insan karakteri ve davranışı verilir. Asıl masallardan kısadır. FALNAME Fal ile ilgili kitap. Falın her bir çeşidine göre düzenlenen eserler. Yıldızname, tefe’ülname, hurşîdname, ihtilacname, kıyafetname, kehanetname adlarıyla da bilinirler. Falnameler çokluk manzum yazılırlar. Nesir halinde yazılanlarına genellikle ......

Edebiyat Terimleri Sözlüğü

 A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z   EDA Söz ve yazıdaki ifade şekli, uslup tarzı, anlatış yolu. Belagatçılar bunun hakikat, mecaz, kinaye olmak üzere üç türlü olduğunu söylerler. EDEB-İ KELÂM Acı, hoş olmayan, ayıp, çirkin, kaba veya uğursuz sayılan şeyleri kendi adlarını söylemeden başka sözle ifade etmek. Buna asâlet ve mümtaziyet adları da verilir. Edeb-i Kelâm, bir düşünceyi, bir olayı incelik, asâlet ve ......

Edebiyat Terimleri Sözlüğü

 A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z   DANDİZM Yapmacık üslup. Bu üslup sanatçıların taklit edilmemek amacıyla kullandıkları üsluptur. DARAYAK Âşık edebiyatında kafiye olma olasılığı düşük sözcükler. Âşıkın karşılaşma ya da atışma sırasında en azından dört ayak kafiye bulması gerekir. Diğer âşık da aynı ayakta dört sözcük söylemek zorundadır. Darayak bu durumda işe yarar. Darkapı olarak da adlandırılır. DARB-I MESEL Meydana gelen bir durumu, olayı bir ......

Edebiyat Terimleri Sözlüğü

 A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z   ÇAPRAZ KAFİYE Dörder mısralı bendlerle kurulan nazım şekli. Her dörtlüğün tek sayılı dizeleri ile çift sayılı dizeleri kendi aralarında kafiyelidir. Dörtlük sayısı sınırlı değildir. Her tür konuya uygun olduğu için çok kullanılır. Çaprazlama da denir. Örneğin: Hâfız’ın kabri olan bahçede bir gül varmış Yeniden her gün açarmış kanayan rengiyle Gece, bülbül ağaran vakte kadar ağlarmış Eski Şîrâz-ı hayâl ......

Edebiyat Terimleri Sözlüğü

 A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z  CEM’İYYET Birbirine uygun veya birbirine karşıt anlamlı sözcükleri bir arada bulundurma. Böyle sözlere cem’iyyetli adı verilir.CEVAZ-Î EDEBÎ Sözcüğü vezne uydurmak amacıyla bazı değişikliklerle kullanılması, hecelerin, seslerin ucun ya da kısa okunması şeklinde yapılan yanlışları hoş karşılama. Şiirde böyle kullanışlar "kusur" kabul edilir. CEZÂLET Söyleyişleri kulağa sert gelen sözcükleri tanımlar. Uyumu konuya göre ayarlayan önemli bir anlatım şekli. ......

Edebiyat Terimleri Sözlüğü

 A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z  BAB Bir edebi eserin düzenlenmesinde, konuların ele alınıp işlenmesine göre ayrıldığı bölümlerden en geniş olanı. BÂDE Üzüm şarabı. Ama tasavvuf edebiyatında aşk anlamındadır. BAHR-I TAVÎL Vezinli, kafiyeli uzun nesir cümlelerden kurulan Divan edebiyatı nazım türü. Fe’ilatün, mefa’ilün, müstef’ilün gibi cüzler arka arkaya tekrarlanır. Türk edebiyatında çok az kullanılmıştır. BALAD Üç uzun bir kısa bendden oluşan Batı edebiyatı nazım türü. Uzun ......

Edebiyat Terimleri Sözlüğü

 A B C Ç D E F G H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z ABSOLUTİZM Mutlakçılık. Herhangi bir eserde ya da ilkede bir ebedinin varlığına ve değişmezliğine inanmak, eseri ya da ilkeyi bu değişmeze göre incelemek.AÇIK HECE Türkçe sözcüklerde sesli harf ile belirtilen kısa heceler. Örneğin a-na-do-lu, a-şı-la-ma gibi. Arapça ve Farsça’da ise sözcüklerde sesli harflerle yazılmayıp hareke ile gösterilen kısa hecelere verilen isim. Örneğin ka-de-me, ha-se-ne gibi. Aruz ......

Tarihten Geleceğe Türk Dili

Türk dilinin en eski izleri Sümer kaynaklarındaki Türkçe sözlerdir. M.Ö. 3100-M.Ö. 1800 yılları arasına ait Sümerce metinlerde 300'den fazla Türkçe söz yer almaktadır. Sümerceyle Türkçedeki ortak sözler ya ortak kökenden gelmektedir ya da alış veriş sonucu ortaya çıkmıştır. Hangi ihtimal doğru olursa olsun Türkçenin ilk verileri M.Ö. 2000-3000 arasına çıkmakta, yani bundan 4-5000 yıl geriye gitmektedir. Ortak sözler Türklerle Sümerlerin komşu olduklarını da gösterir. Türklerin hiç olmazsa bir bölümü M.Ö. 2000-3000 yılları arasında, belki de daha önce Ön Asya'da yaşamış ......

TDK Yeni Yayınlar

Atatürk ve Manisa / Mevlüt Çelebi. -- Manisa: Manisa Belediyesi, 2006. I. Uluslararası Balkan Türkolojisi Sempozyumu bildirileri, 28-30 Eylül 2001, Prizren / Haz. Nimetullah Hafız. -- Prizren: BAL-TAM, 2006. Çıldırlı Aşık Şenlik divanı: (hayatı, şiiri atışmaları ve hikayeleri) / Haz. Ali Berat Alptekin, M. Nizamettin Çoşkun. -- [Çıldır]: Çıldır Belediyesi, 2006. Dedem Korkudun kitabı: Oğuzların diliyle = Kitab-ı Dedem Korkud: 'ala lisan-ı ta'ife-i Oğuzan / Haz. Mustafa S. Kaçalin. -- İstanbul: Kitabevi, 2006. Die ural-altaischen völker: Identitat im wandel zwischen tradition ......

Dilimizi Koruyalım

Aslında bu başlığı seçerken “Acaba kavram olarak bir yanlışlığa sebep olabilir mi?” diye uzun süre kararsız kaldım. Çünkü ancak aciz, bakıma muhtaç olan bir şey koruma altına alınır. Bu tarz bir söylemle dilimizin acizliğini, korunmaya muhtaç olduğunu ima ederek ona hakaret mi ediyordum? Hayır, kesinlikle hayır. Biliyorum ki bizim dilimiz tarihler boyu, zengin bir kültür, bilim ve sanat dili olarak  var olmuş ve bu varlığını da ebediyen sürdürecektir. Ancak zaman içerisinde dilimizin güncel sorunlar sonucu kirletilmeye başlatıldığı da hiç kimsenin ......

Roman İnceleme Planı

A. ROMAN HAKKINDA BİLGİLER 1. Romanın adı 2. Romanın yazarı (çevireni) 3. Basıldığı yer ve tarih 4. Sayfa sayısı B. ROMANDAKİ OLAYIN İNCELENMESİ 1. Olayın özeti 2. Olaydaki kişiler,kişilerin fiziksel ve ruhsal özellikleri a) Asıl kişiler (kahramanlar) b) Yardımcı kişiler (kahramanlar) 3. Olayın geçtiği yerler 4. Olayın meydana geldiği zaman 5. Olayı anlatan kişi (anlatıcı) 6. Romanın dil ve anlatım özellikleri 7. Romanın türü 8. Romanın ana fikri C. YAZARIN HAYATI,SANATI VE ESERLERİ HAKKINDA KISA BİLGİ D. FAYDALANILAN KAYNAKLAR ...
Yandex.Metrica